دکتر احمد حیدری

الأنا والآخر فی روایة "ثریا فی غیبوبة" لإسماعیل فصیح

سه شنبه 12 مرداد 1395 07:40 ب.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: تصویرشناسی ( مقالات تصویر شناسی ) ، تصویرشناسی ( علم الصورة ) ، الأدب المقارن - ادبیات تطبیقی ، رمان عربی ( الروایات العربیة ) ،

          

الأنا والآخر فی روایة "ثریا فی غیبوبة" لإسماعیل فصیح

المؤلفون

فاطمة کاظم‌زاده

أستاذة مساعدة للغة العربیة وآدابها بجامعة علوم القرآن والحدیث، طهران، إیران

 

برای دانلود مقاله کلیک کنید

 

الكلمات الرئیسیة: صورةالآخر؛ الذات؛ فصیح؛ روایة؛ ثریا


تصویر من و دیگری در رمان - صورة الأنا والآخر فی روایة - تصویرشناسی در رمان معاصر - صورة الآخر فی روایة - تصویر دیگری در رمان -




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: الأنا والآخر ، صورة الآخر ، تصویر دیگری در رمان ، تصویرشناسی ، تصویرشناسی رمان ، علم الصورة ، اسماعیل فصیح ،
آخرین ویرایش: چهارشنبه 13 مرداد 1395 02:40 ق.ظ

سفرنامه نویسی و بازتعریف هویت ایرانی در تصادم فرهنگی با غرب

جمعه 27 فروردین 1395 10:02 ق.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: سفرنامه (أدب الرحلة) ، الأدب المقارن - ادبیات تطبیقی ،

سفرنامه نویسی و بازتعریف هویت ایرانی در تصادم فرهنگی با غرب

برای دانلود فایل مقاله کلیک کنید

خلاصه

سفرنامه‌ها با هر قصد و نیتی که نوشته می‌شوند، امکانی بالقوه برای ایجاد تفاهم فرهنگی بین ملت‌ها به شمار می‌روند. در این متن‌ها، به صورت آشکار و پنهان دو فرهنگ رو در روی هم قرار می‌گیرند و در فرایند ارتباطی «منِ» فردی و جمعی یک فرهنگ، خود را در آیینه «دیگران» باز می‌شناسند و به طور پیوسته به «هویت» خود شکل می‌دهند. می‌دانیم هویت ایرانی در دوران بسیار کهن خود مدام در معرض دگردیسی و پوست انداختن بوده و در تصادم با فرهنگ‌های مختلف دچار تغییراتی می‌شده است. بعد از ورود اسلام و در مدت تقریباً دو سده و اندی، هویت ایرانی و اسلامی به چنان تلائم و همبستگی درخشانی دست یافت که توانست تمدنی ارزشمند به ظهور برساند. اما متعاقب حمله مغول، این تمدن از توش و توان افتاد و تا زمانی که با تمدن نوپای غربی مواجه نشده بود، از خواب دیرپای خود بدر نیامد. برخورد قهرآمیز جامعه ایرانی با روسیه تزاری هویت و تمدن ایرانی را دوباره به چالش کشید و ترک‌های هویتی را در شخصیت نخبگان و کمی بعدتر در آحاد مردم به وجود آورد. برای فائق آمدن بر این بحران، شناخت «دیگری» اهمیت به‌سزایی یافت و باب مراودات ایرانیان با اروپائیان را باز کرد. سفر و تجربه مستقیم این فرهنگ نوظهور، مسافرانی از طبقات گوناگون را به آن دیار کشاند و ثبت دیده‌ها، شنیده‌ها و خوانده‌ها متون فراوانی را تحت عنوان «سفرنامه» به وجود آورد. در خلال این متن‌ها شاهد بازتعریف هویت ایرانی هستیم؛ به گونه‌ای که سعی می‌شود امتیازات فرهنگ اسلامی و ایرانی تا حد امکان از آسیب‌ها محفوظ بمانند و در مقابل از امتیازات فرهنگ جدید اروپایی نیز بهره کافی برده شود. به نظر می‌رسد سفرنامه‌ها در بازتعریف و بازساری هویت جدید ایرانی در حوزه هویت فکری، فرهنگی و اجتماعی و زبانی و ادبی نقش به‌سزایی داشته‌اند و آغاز‌گر بسیاری از مباحث و مقولات مدرن در ایران هستند.

کلمات کلیدی: سفرنامه‌نویسی نثر معاصر هویت ایرانی عصر بیداری




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: سفرنامه ، أدب الرحلات ، سفرنامه نویسی ، ادبیات تطبیقی ، علم الصورة ، الأدب المقارن ، تصویرشناسی ،
آخرین ویرایش: جمعه 27 فروردین 1395 10:04 ق.ظ

درآمدی بر تصویرشناسی معرفی یک روش نقد ادبی و هنری در ادبیات تطبیقی

دوشنبه 17 اسفند 1394 10:49 ق.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: تصویرشناسی ( مقالات تصویر شناسی ) ، الأدب المقارن - ادبیات تطبیقی ، تصویرشناسی ( علم الصورة ) ،

درآمدی بر تصویرشناسی معرفی یک روش نقد ادبی و هنری در ادبیات تطبیقی

بهمن نامورمطلق

برای دانلود مقاله کلیک کنید

چکیده

 روابط انسانی برپایه نظرها و دیدگاه های فردی و گروهی شکل می گیرد؛ و بررسی این دیدگاه ها از جنبه های گوناگون، وظیفه تصویرشناسی است. این مبحث مهم علمی که در قلمرو های مختلف علمی مطرح می شود، در ادبیات تطبیقی نیز اهمیت بسیاری دارد.هدف از نگارش مقاله حاضر، معرفی تصویرشناسی در قالب روش نقد ادبی و هنری است؛ که در آن، ضمن تعریف این مبحث، نظرهای موافقان و مخالفان آن بررسی خواهد شد.

کلمه های کلیدی: تصویر، ادبیات تطبیقی، روابط انسانی، تصویرشناسی، نقد تصویرشناسانه، نقد ادبی و هنری




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: تصویرشناسی ، علم الصورة ، تصویرشناسی نامورمطلق ، نقد ادبی هنری ، الأدب المقارن ، صورة الآخر ، تصویر دیگری ،
آخرین ویرایش: دوشنبه 17 اسفند 1394 11:28 ق.ظ

چهره و جایگاه حضرت محمد (ص) در «کشف الاسرار» روزبهان بقلی شیرازی

جمعه 7 اسفند 1394 11:49 ق.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: الأدب الإسلامی ، تصویرشناسی ( مقالات تصویر شناسی ) ،


چهره و جایگاه حضرت محمد (ص) در «کشف الاسرار» روزبهان بقلی شیرازی

برای دانلود فایل مقاله کلیک کنید

مهدی فاموری

چکیده

شیخ «ابونصر روزبهان بقلی شیرازی»، از بزرگترین شخصیت های تصوف ایران در سده ششم هجری است. «کشف الاسرار» وی کتابی است در گزارش و شرح رؤیاها و مکاشفه هایی که در درازنای چهل سال سلوک، بر شیخ روزبهان، رخ نموده‌اند. یکی از شخصیت­های اصلی مکاشفه های روزبهان، حضرت محمّد (ص) است. در این مقاله، به تقسیم بندی گونه‌های حضور و اثر حضرت محمد (ص) در مکاشفه های روزبهان در کشف ­الاسرار و توضیح اجمالی آنها پرداخته ایم. چهرة رسول خدا در این مکاشفات، چهره ای بس نورانی است که پیش از هر چیز، نشان «محبت» و «عشق» روزبهان به شخصیت پیامبر را بر خود دارد. پیامبر در این کتاب، «حبیب» خداوند، سرمست و عروس بارگاه الهی است. پیامبر اکرم (ص) در این مکاشفات، شخصیتی «ویژه و برتر» است که از نقش «شفاعت و وساطت در فیض» برخوردار است. کشف الاسرار، به اعتباری، نامه ای در ستایش و مدح حضرت محمد (ص) و تأکیدی بر جایگاه مرکزی او در تصوف و عرفان اسلامی است.

کلیدواژگان: روزبهان بقلی؛ کشف الاسرار؛ محمّد (ص)؛ مکاشفه

نتیجه‌گیری

در بررسی غزلیات سعدی و رهی معیری به نتایجی دست یافتیم که نشان می‌دهد دیدگاه این دو شاعر نسبت به فراق گاه نزدیک به هم و گاهی متفاوت است. هر دو شاعر چنانکه نشان دادیم در نه مقولة مذکور دربارة فراق مشترکند اما در همین حال در چگونگی بیان آن و احساسات خود نسبت به آن، تفاوت‌های ظریفی با هم دارند که به شرح زیر است:

سعدی و رهی هر دو در آوردن مضامین فراق که به سختی و دوری و نا امیدی اشاره می‌کنند، دیدگاهی یکسان دارند؛ مثلا رهی می‌گوید وصال معشوق امری است محال و با این عمر محدود نمی‌تواند امیدی به رسیدن به یار داشته باشد و زبان به شکوه می‌گشاید و بی‌تابی می‌کند.

در غزلیات سعدی نیز عاشق همواره از هجر و جدایی در غم و اندوه است با این تفاوت که او کمتر عجز و لابه می‌کند و اگر شکوه‌ای هست از روی عجز نیست. از این رو ناامیدی رهی در مقایسه با سعدی به مراتب بیشتر است و سعدی کمی خوش بینانه‌تر به این مقوله می‌پردازد.

در اشعار رهی فراق معمولاً نتیجه بی وفایی یا رفتن معشوق است حال آنکه در شعر سعدی علاوه بر بی وفایی معشوق، سعدی گاه از روی ناچاری و به حکم تقدیر، خود می‌رود و رفتن اوست که باعث جدایی می‌شود نه رفتن معشوق. همچنین سعدی خوش بینانه‌تر به هجر نگاه می‌کند و آن را می‌پذیرد و معتقد است که در رابطه عاشقانه، عاشق و معشوق ناگزیر از فراقند و به همین دلیل با هجران نمی‌ستیزد بلکه به امید وصال آن را قبول و تحمل می‌کند. رهی امیدواری سعدی را ندارد و اگرچه همانند سعدی در فراق یار شب زنده داری می‌کند اما نتیجه‌اش افزونی غم و اندوه است حال آنکه سعدی را امید به وصال بیدار نگاه می‌دارد.

در استفاده از عناصر خیال برای بیان درد جدایی و هجران هم این دو شاعر از تشبیه بهرة فراوان جسته‌اند و بیشترین توجهشان معطوف به این عنصر خیال‌انگیز است. پس از تشبیه، سعدی بیشتر توجهش به تشخیص یا جاندار­انگاری و سپس استعاره مصرحه و کنایه است، در حالی که رهی بعد از تشبیه، از استعاره مصرحه و مکنیه و سپس از تشخیص و در نهایت از کنایه استفاده می‌کند

مراجع

منابع

1. قرآن کریم

2. ارنست، کارل (1377)، روزبهان بقلی، ترجمة مجدالدین کیوانی، تهران، نشر مرکز، 1377.

3. پارسا، خواجه محمد (1366)، شرح فصوص الحکم، به تصحیح جلیل مسگر نژاد، تهران، مرکز نشر دانشگاهی.

4. جهانگیری، محسن (1390)، محیی الدین بن عربی چهرة برجستة عرفان اسلامی، تهران، دانشگاه تهران.

5. حافظ، شمس الدین محمد (1386)، دیوان، به تصحیح محمد قزوینی و قاسم غنی، تهران، نشر گل­آذین.

6. حلاج، ابوالمغیث (2002م.)، الاعمال الکامله، به تحقیق و تعلیق قاسم محمد عباس، بیروت: مکتبه الاسکندریه.

7. بریس، رجب بن محمد بن رجب (1427 ق.)، مشارق انوار الیقین فی اسرار امیر المومنین، به تحقیق سید علی عاشور، قم، انتشارات ذوی القربی.

8. روزبهان بقلی شیرازی، ابونصر (1971م)، الاغانه،تصحیح عاصم ابراهیم الکیالی، بیروت، دار الکتب العلمیه.

9. ______________ (1971م.)، سیرالارواح،تصحیح عاصم ابراهیم الکیالی، بیروت، دار الکتب العلمیه.

10. ______________ (1389)، شرح شطحیات، تصحیح هانری کربن، انتشارات طهوری.

11. ______________ (1383)، عبهرالعاشقین، تصحیح محمد معین و هانری کربن، انتشارات منوچهری.

12. ______________ (1971م.)، عرائس البیان فی حقائق القرآن، به تحقیق احمد فرید المزیدی، بیروت، دار الکتب العلمیه.

13. ______________ کشف الاسرار، نسخه خطی شماره 931 کتابخانه آستان قدس رضوی.

14. ______________ (1970م.)، کشف الاسرار و مکاشفات الانوار، به تصحیح پل نویا، نشریه المشرق، سال شصت و چهارم، تموز، صص 406- 385.

15. ______________ (1378)، المکنون فی حقائق الکلم النبویه، به تصحیح علی صدرایی خویی، نشریه میراث حدیث شیعه، دفتر دوم، صص 143 – 136.

16. سرّاج توسی، ابونصر (1960م.)، اللمع، به تصحیح عبدالحلیم محمود و طه عبدالباقی سرور، قاهره، دارالکتب الحدیثه.

17. سلطان ولد (1389)، ابتدانامه، به تصحیح محمدعلی موحد و علیرضا حیدری، تهران، انتشارات خوارزمی.

18. شرف الدین ابراهیم (1347)، تحفه اهل العرفان (در ضمن مجموعه روزبهان نامه)، به تصحیح محمدتقی دانش پژوه، تهران، انتشارات انجمن آثار ملی.

19. عبداللطیف شمس (1347)، روح الجنان (در ضمن مجموعه روزبهان نامه)، به تصحیح محمدتقی دانش پژوه، تهران، انتشارات انجمن آثار ملی.

20. عطار، محمد بن ابراهیم (1386)، مختارنامه، تهران، انتشارات سخن، چاپ سوم.

21. فاموری، مهدی (1389)، «نگاهی به مفهوم التباس در نزد روزبهان بقلی شیرازی»، نشریه مطالعات عرفانی، دانشگاه کاشان، ش. 12، صص 182- 163.

22. فیض کاشانی، محسن (1386)، کلمات مکنونه، به کوشش صادق حسن زاده، قم، کتابسرای اشراق.

23. قیصری، ابراهیم (1366)، «القاب و عناوین پیامبر اکرم در آثار شیخ روزبهان بقلی شیرازی»، نشریه مشکوه، صص 159 – 115.

24. گیلانی، عبدالقادر (1386)، سرّ الاسرار، به تصحیح خالد عدنان الزرعی و محمد غسان، ترجمة مسلم زمانی و کریم زمانی، تهران، نشر نی.

25. مولوی، جلال الدین محمد (1379)، مثنوی، به تصحیح رینولد نیکلسون، تهران، انتشارات ققنوس.

26. نفیسی، سعید (1388)، سرچشمة تصوف در ایران، تهران، کتاب پارسه.




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: تصویرشناسی ، سیمای حضرت محمد ، تصویر پیامبر ، صورة النبی ، ادبیات تطبیقی کشف الأسرار ، کشف الأسرار ، مقارنة کشف الأسرار ،
آخرین ویرایش: جمعه 7 اسفند 1394 11:54 ق.ظ

تقابل «من» و «دیگران» در شعر «منظومه به شهریار» نیما یوشیج

دوشنبه 26 بهمن 1394 12:12 ب.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: تصویرشناسی ( مقالات تصویر شناسی ) ، تحلیل گفتمان زبان شناسی ، زیبایی شناسی متن ادبی (کتاب + مقالات ) ،

تقابل «من» و «دیگران» در شعر «منظومه به شهریار» نیما یوشیج

اکرم آیتی

استادیار زبان و ادبیات فرانسه، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

برای دانلود کلیک کنید

چکیده

نقد نشانه- معناشناسی گفتمانی در بررسی متون ادبی و تجزیه و تحلیل آن‌ها، به‌عنوان روشی جدید مطرح می‌شود که می‌تواند راهگشای نگرش نویی از تحلیل معنایی این متون باشد. در این رویکرد، تولید معنا مستقیماً با شرایط حسی- ادراکی پیوند می‌خورد. در این شرایط، نه‌تنها معنا در گرو برنامه‌ای منطقی و هدفمند نیست، بلکه به واسطة حضور عامل حسی- ادراکی که نشانه را در سراسر گفتمان پدیداری می‌کند، پیوسته، سیال، چند‌بعدی و در حال تکثیر و زایش است. پژوهش حاضر در نظر دارد ضمن بررسی فرآیند گفتمانی در سه بعد عاطفی، حسی- ادراکی و زیبایی‌شناختی در شعر نیما و ارائة دیدگاه نشانه- معناشناختی، به‌عنوان روشی نو جهت بررسی متون، چگونگی تولید جریان سیال معنا را در اشعار نیما بررسی کند. این بررسی همچنین چگونگی مواجهة شاعر با پدیده‌های دنیای پیرامون خود و نگاه و رویکرد متفاوت او را مشخص خواهد کرد. بررسی نظام گفتمانی در شعر بلند نیما براساس دیدگاه نشانه- معناشناسی نه‌تنها موجد خوانشی جدید از شعر نو نیمایی خواهد بود، بلکه بیانگر چگونگی شکل‌گیری جریان سیال و پویای معنا و نیز بعد زیبایی‌شناختی در این شعر است.

کلیدواژگان: واژگان کلیدی: نشانه- معناشناسی گفتمان؛ «منظومه به شهریارِ» نیما؛ بُعد حسی- ادراکی؛ بعد عاطفی؛ بعد زیبایی‌شناختی




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: نشانه معناشناختی ، معناشناسی گفتمان ، گفتمان ترجمه ، زیبایی شناختی متن عربی ، شعر معاصر عربی ، تصویرشناسی ، صورلوجیا ،
آخرین ویرایش: دوشنبه 26 بهمن 1394 12:15 ب.ظ



پذیرش ترجمه از عربی به فارسی -- ترجمه از فارسی به عربی* با من تماس بگیرید 09179738783 AHMAD.HEYDARI.PGU@GMAIL.COM .. فراموش نکنید با کلیک کردن ما را در گوگل محبوب کنید. با تشکر و سپاس فراوان از نگاه پرمحبت شما


دريافت كد گوگل پلاس

دریافت کد گوگل پلاس

آمارگیر وبلاگ

ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | اخبار کامپیوتر، فناوری اطلاعات و سلامتی مجله علم و فن | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو