دکتر احمد حیدری

بینامتنیت قرآنی در شعر احمد مطر و مهدی اخوان ثالث (بررسی تطبیقی)

شنبه 21 فروردین 1395 06:28 ق.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: احمد مطر ( دیوان + مقالات ) ، بینامتنیت ( التناص ) ، الأدب المقارن - ادبیات تطبیقی ، شعر معاصر عربی ،

بینامتنیت قرآنی در شعر احمد مطر و مهدی اخوان ثالث (بررسی تطبیقی)

پرویز احمدزاده هوچ

برای دانلود مقاله کلیک کنید

چکیده

این مقاله به بررسی موضوع بینامتنیت در اشعار مهدی أخوان ثالث شاعر ایرانی و احمد مطر شاعرعراقی در دوره معاصر می پردازد. این دو شاعر از حیث اوضاع اجتماعی و تاثیر آن در زندگی آنها، شبیه هم بوده و به وضوح می توان این تأثیر را در آثار هنری و شعری آنها ملاحظه کرد.

      این پژوهش به شناخت بینامتنیت و رابطه آن با ساختار زبان شعری از دیدگاههای احمد مطر و مهدی اخوان ثالث می پردازد. چنانچه این دو شاعر با به کارگیری تمام توان هنری خود توانسته اند بینامتنیت را در شعر خود به تصویر بکشند؛ لذا می  توان گفت: شعر آنها در پی خلق جهان دیگری است و این دو شاعر بدون توجه به دیگر عناصر زبانی، از بینامتنیت قرآنی تأثیر پذیرفته و توانسته اند با به کارگیری آن در عرصه شعر به نوآوری بپردازد.

       هدف از این مقاله، بررسی اشعار احمد مطر و مهدی اخوان ثالث در حوزه بینامتنیت قرآنی از منظر نقد ادبی و ادبیات تطبیقی می باشد. چرا که بینامتنیت قرآنی یکی از اجزاء اساسی شعر و نقد معاصر اسلامی و عربی بوده و بخش مهمی در میزان تجربه شاعران و تاثیر آن در جوانب مختلف زندگی آنها به شمار می رود. در حقیقت این نوع شعر به روح انسان و واقعیتهای آن می پردازد واقعیتی که شاعران آن را از محیط پیرامون خود به ارث می برند؛ لذا متن قرآن، منبع ارزشمندی برای بینامتنیت والهام شعراء از مضمون و دیدگاههای آن می باشد چنانچه گفتمان دینی و به خصوص قداست و اعجاز قرآنی، محبوبیتی و تعالی خاصی به شعر شاعران معاصر بخشیده است.   از این رهگذر، این نوشتار در پی تحلیل آثار ساختارهای بینامتنیت قرآنی، تعابیر شاعرانه و خلق زیبایی شناسی زبانی و معنایی آن در آثار احمد مطر و مهدی اخوان ثالث می باشد. 

موضوع: احمد مطر; مهدی اخوان ثالث; بینامتینت قرآنی; شعر معاصر عربی و فارسی




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: احمد مطر ، تطبیقی احمد مطر ، بینامتنیت قرآنی ، التناص القرآنی ، شعر معاصر عربی ، الشعر المعاصر ، مقارنة أحمد مطر ،
آخرین ویرایش: شنبه 21 فروردین 1395 06:31 ق.ظ

التناصّ القرآنی فی شعر مصطفی صادق الرّافعی - بینامتنیت قرآنی در شعر مصطفی صادق الرافعی

شنبه 10 بهمن 1394 11:07 ب.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: مقالات نقد ادبی ، بینامتنیت ( التناص ) ،

التناصّ القرآنی فی شعر مصطفی صادق الرّافعی

برای دانلود فایل مقاله کلیک کنید

الملخص

یُعدّ التراث الدینی منبعا غنیّا للأدب وخاصة للشعر، وعدد الأعمال الأدبیة التی استغلّ فیها الأدباءُ تراثَ الأقدمین لیس بقلیل، بل هناک قسط وافر من هذه الآثار غذّاها الأدباء بما قد سُطِّر فی سجلّهم الثقافی والدینی. ونظرا لما فی الآیات القرآنیة من روعة وجمال دلالةً وبناءً، فکثیرا ما نری أن تداعی المعانی الربّانیّة التی قد استلّها الشاعر من القرآن الکریم یزوّد النصَّ بتأثیر أکثر وأعمق فی القارئ.

ینقسم التناصّ القرآنی فی شعر الرافعی إلی قسمین: أولا: التناصّ مع الآیات الکریمة والتقاطع معها فی البنیة اللفظیّة والدلالیّة. وثانیا: استدعاء القصص القرآنیة والشخصیات التی ذُکِرت فی القرآن الکریم، منها: أبو البشر آدم، وخلیل الله إبراهیم، ویوسف الصدّیق، والنبی أیّوب وموسی صلوات الله علیهم أجمعین.

ومن هذا المنطلق، یهدف هذا المقال إلی البحث عن النصوص المتناصّة مع القرآن الکریم فی شعر مصطفی صادق الرّافعی والبحث عن کیفیّة استضاءة الشاعر بها، لیُبیّن أنّه کیف استقی جمالیّتَه اللّغویة من ینبوع القران الکریم، معتمدا علی المنهج الوصفی _ التحلیلی.

الکلمات الدلیلیّة: القرآن الکریم؛ مصطفی صادق الرافعی؛ التناص والتقاطع؛ القصص القرآنی




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: مصطفی صادق الرافعی ، التناص القرآنی ، بینامتنیت قرآنی ، القصص القرآنیة ، داستان های قرآن ، متن حاضر متن غایب التناص ، مقالات بینامتنیت ،
آخرین ویرایش: شنبه 10 بهمن 1394 11:10 ب.ظ

بینامتنیت قرآنی در اسلوب، واژگان و موسیقی کتاب «الایام» طه حسین - التناص عند طه حسین

سه شنبه 8 دی 1394 10:24 ب.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: النثر الفنی العربی ( نثر فنی عربی) ، طه حسین ( آثار ) + مقالات ، بینامتنیت ( التناص ) ،

دوفصلنامه‌ی پژوهش‌های قرآنی در ادبیات، دانشگاه لرستان

سال دوم، شماره‌ی اول، پیاپی سوم، بهار و تابستان 1394 هـ. ش/2015م

بینامتنیت قرآنی در اسلوب، واژگان و موسیقی کتاب «الایام» طه حسین

علی سلیمی[1]

پژمان ظفری[2]

برای دانلود فایل مقاله کلیک کنید

چکیده

طه حسین نویسنده معاصر مصری، در احیای نثر عربی قدیم و پیوند دادن آن با ادب معاصر عربی نقشی برجسته ایفا نموده است. آگاهی گسترده او از میراث قدیم و به ویژه حفظ قرآن کریم در دوران کودکی، نقش به سزایی در شکل‌گیری شیوه‏ ادبی او داشته است. این مقاله، با روش توصیفی– تحلیلی، بینامتنیت قرآنی در واژگان، ترکیبات، اسلوب و موسیقی کتاب «آن روزها»ی (الایام) او را واکاوی نموده است. نتایج به دست آمده از این پژوهش نشان می‌دهد که قرآن کریم با تمام شیوه‏های بیانی متنوعش، بر سبک ادبی کتاب الأیام طه‌حسین سایه افکنده است. اثرپذیری او از اسلوب و قالب‏های قرآنی، ابعاد گسترده‌ای دارد: استفاده از ساختارهای ترکیبی قرآن، کاربرد چندین اسلوب قرآنی در عبارات، به‌کار‌گیری واژگان و اصطلاحات قرآنی و اثرپذیری از فواصل موسیقایی آیات در پایان جملات، از جمله آن‌هاست. هنر او در این است که با ذهن سرشار از محفوظات قرآنی خود، شیوه‌ای نو و سهل و ممتنع در نگارش نثر معاصر عربی پدید آورده است. او توانست است با اقتباس از سبک قرآن کریم برخی از ساختارهای نحوی- زبانی را احیا نماید. ساختارهایی که نویسندگان معاصر عرب به کلی آن‌ها را به دست فراموشی سپرده‌اند.

واژگان کلیدی: قرآن، طه حسین، الأیام، اثرپذیری، اسلوب.




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: بینامتنیت قرآنی ، التناص طه حسین ، بینامتنیت نثر عربی ، مجله علوم قرآنی لرستان ، سبک قرآنی ، الأیام طه حسین ،
آخرین ویرایش: سه شنبه 8 دی 1394 10:29 ب.ظ



پذیرش ترجمه از عربی به فارسی -- ترجمه از فارسی به عربی* با من تماس بگیرید 09179738783 AHMAD.HEYDARI.PGU@GMAIL.COM .. فراموش نکنید با کلیک کردن ما را در گوگل محبوب کنید. با تشکر و سپاس فراوان از نگاه پرمحبت شما


دريافت كد گوگل پلاس

دریافت کد گوگل پلاس

آمارگیر وبلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic