دکتر احمد حیدری

سیمیائیّة ظاهرة «طفل الحرب» فی شعر محمود درویش - نشانه شناسی کودک جنگ در شعر محمود درویش

یکشنبه 17 مرداد 1395 08:39 ق.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: نقد شعر ، نشانه شناسی (السیمیائیة) ، محمود درویش ( کتاب + مقالات ) ، ادبیات پایداری - مقالات ادبیات مقاومت عربی الأدب المقاوم ،

سیمیائیّة ظاهرة «طفل الحرب» فی شعر محمود درویش

حسین عابدی  ؛ تورج زینی وند ؛ علی سلیمی ؛ فاطمه کلاهچیان

برای دانلود مقاله کلیک کنید

چکیده

أصبح طفل الحرب و الإجراءات و الأنماط المختلفة لهذه الظاهرة عند شعراء المقاومة کسِمات و موادّ ذات معنی تجعل معرفة جزءٍ من قضیّة المقاومة و البناءات و علاقاتها الدّاخلیة و الخارجیّة. بعض الأدوار و المؤشّرات الّتی تصوّر العلاقة الوثیقة بین براءة الطّفولة و عالم کامل من العنف والخشونة، یسرد من خلال شعر محمود درویش و ترفق مجموعة واسعة من المعانی المحتملة لهذا المفهوم البشری الصّافی. تتطرّق هذه المقالة معتمداً على المنهجینِ: السِّیمیائیّ و الوصفیّ التّحلیلیّ، إلی شعر محمود درویش و موضوع «طفل الحرب». و اما تحلیل هذا الموضوع فجاء من وجهة نظر السیمیائیة و أخذت الدّراسة بعین الاعتبار تقییم الطّبقات الفکریّة و الدّلالیّة و سمات مثل عنوان القصائد، و الزّمان و المکان و الشّخصیّات و السّرد و التّناصّ و المؤلّف و الرموز و غیرها من التّقنیات الّتی تجلب القاریء لاکتشاف المعانی الخفیّة. تشیر النّتائج الهامّة للبحث إلی أنّ شعر درویش یمیل إلى التصابی أکثر من أن یکون طفولیا؛ أی إن اللغة فیه للکبار و لکنه یخضع موضوعیاًّ للأطفال فحسب. شعره سیمیائیّة الحیاة وصدى لها، الحیاة العامّة و الخاصّة لشاعرٍ تتقلب من وجهة نظر الطُّفولة بین سمات متمیّزة و سمات غیر سارّة و مزعجة. فی شعره بالإضافة إلى العناصر داخل النّصّ، یعتمد کثیراً علی المؤثّرات و عناصر خارجة عن النّصّ و السّیرة الذّاتیّة للشّاعر. و الزّمان و المکان و الشّخصیّات أکثر العلامات شیوعاً فی شعره و کلّ هذه السِّمات و العلامات یمکن أنْ تقدّم مجموعة متنوّعة من التّفاسیر لشعر درویش.

کلیدواژگان: السّیمیائیّة؛ شعر الطّفل؛ شعر الحرب؛ الشّعر المقاوم؛ محمود درویش




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: محمود درویش ، طفل الحرب ، الشعر المقاوم ، ادبیات مقاومت ، ادبیات پایداری ، نشانه شناسی شعر مقاومت ، السیمیائیة ،
آخرین ویرایش: یکشنبه 17 مرداد 1395 08:42 ق.ظ

التحلیل السیمّائیّ للخطاب الشعریّ

شنبه 4 اردیبهشت 1395 07:32 ب.ظ

نویسنده : حیدری (کاربر دوم)
ارسال شده در: نشانه شناسی (السیمیائیة) ،

التحلیل السیمّائیّ للخطاب الشعریّ

د. عبد الملك مرتاض

برای دانلود فایل کتاب کلیک کنید


إن من المكابرة الزّعمَ أنّ المعاصرین الیوم، وحدهم، هم الذین اهتدّوُا السبیلَ إلى إشكالیة القراءة السّیمائیة بكل إنجازاتها اللسانیاتیّة، وبتعدّد حقول تأویلاتها المستكشَفة، والتی لیس لآفاقها حدود.

لقد اجتهد كثیر من محلّلی النصوص من العرب القدماء فی أن یركضوا فی بعض مضطربات التأویلیة التی هی فرع من فروع السیمائیة؛ وذلك على الرغم من أن هذه الأعمال التحلیلیة التی اتخذت لها التأویلیة إجراء كانت تُعنَى، خصوصاً، بتعددیة القراءة على أساس من تأویل المعنى اللغویّ، أو على أساس من تخریج القراءة النحویة؛ إلاّ أن ذلك لم یمنع من وجود ملامح ترقى إلى ما فوق ذلك هنا وهناك...

كما أنّ تطویر الكتابات التأویلیّة ـ التفسیر الذی ینهض على تأویلیة الإجراء ـ التی وقعت من حول نصّ القرآن العظیم أفضت إلى تطویر سیمائیة التأویل، والوثب بها إلى أبعد التصوّرات العقلیة والجمالیة والدلالیة التی لا حدود لها.

وأیّاً كان هذا الذی یأتی إلى نص أدبیّ ما فیكتب من حوله تحلیلاً، فإنه لا یُفلت من صنف القرّاء، كما أن مسعاه لا یفلت من مفهوم القراءة. بید أن هذه القراءة تختلف اختلافاً بعیداً بین محلل ومحلل من وجهة، ودارس ودارس من وجهة ثانیة، وبین قارئ عادیّ وقارئ محترف آخر من وجهة أخرى؛ مما یجعل من مفهوم القراءة إشكالیة لسانیاتیة سیمائیّة نقدیة جمیعاً. فالنقد قراءة؛ مجرد قراءة شخص محترف لنص أدبیّ ما. والأدوات التی یصطنعها فی فهم هذا النص، أو قراءته، أی تمثّل تأویله على نحو ما؛ هی التی تحدد معالم التحلیل الذی ینشأ عن مسعاه الأدبی.

 




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: السیمیائیة ، الخطاب الشعری ، نشانه شناسی ، تحلیل گفتمان شعر ، بدر شاکر السیاب ، التشاکل و التباین ، الحیز و التحیز ،
آخرین ویرایش: شنبه 4 اردیبهشت 1395 07:46 ب.ظ

نشانه‌ شناسی سروده کلمات سبارتاکوس الأخیره

دوشنبه 30 فروردین 1395 03:54 ب.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: أمل دنقل ، شعر معاصر عربی ، نقد شعر ، نماد و رمز و نشانه شناسی ادبیات عرب ، نشانه شناسی (السیمیائیة) ،

          نشانه‌ شناسی سروده کلمات سبارتاکوس الأخیره

علی نجفی ایوکی ؛ زهرا وکیلی ؛ نفیسه میرگلوی بیات

برای دانلود مقاله کلیک کنید

چکیده

نشانه‌شناسی علمی است که به بررسی نشانه‌های زبانی می‌پردازد، این نشانه‌ها در حقیقت ترکیبی از دو بخش صوت آوایی(دال) و معنا (مدلول) می‌باشد؛ سطح نخستین، جانب بیرونی زبان را شکل می‌دهد و سطح دیگر، القاگرِ معنا و اندیشه‌ای است که زبان در بر دارد. جستار حاضر می‌کوشد تا سروده (کلمات سبارتاکوس الاخیرة) أمل دنقل شاعر معاصر مصر(1940- 1983) را بر اساس اصول نشانه‌شناسی در دو محور افقی و عمودی نقد و تحلیل نماید.

چنین استنباط می‌شود که شاعر از رهگذر نقاب شخصیّت اسپارتاکوس، انسان‌هایی را که زیر یوغ ستمگران مورد ظلم واقع شده‌اند به شورش و انقلاب و پایداری فرا می‌خواند. دیگر اینکه تضادی در تمام بخش‌های سروده جریان دارد؛ تناقضی بین آنچه که به تصویر می‌کشد و آنچه که در واقعیت مشاهده می‌نماید. گذشته از آن، متن شعری یاد شده از نظرگاه نشانه‌شناسی سرشار از دلالت‌ها و معانی گوناگونی است که می‌توان خوانش‌ها و تاویل‌های متعددی برای آن ارائه داد.

کلیدواژگان :نشانه‌شناسی؛ أمل دنقل؛ اسپارتاکوس؛ دلالت.




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: أمل دنقل ، علم الدلالة ، الشعر المعاصر ، شعر معاصر عربی ، نشانه شناسی ، السیمیائیة ، شعر أمل دنقل ،
آخرین ویرایش: دوشنبه 30 فروردین 1395 05:56 ب.ظ

نشانه شناسی شعر

دوشنبه 2 فروردین 1395 01:41 ق.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: نشانه شناسی (السیمیائیة) ، نقد شعر ،

نشانه شناسی شعر

نویسندگان

علی محمد حق شناس ؛ لطیف عطاری

برای دانلود فایل مقاله کلیک کن

چکیده

نشانه های زبان شعر با بهره گیری از توان القایی حیرت انگیز ناشی از توان القایی زبان عادی و توان القایی منبعث از شگردهای هنری و انواع هنر مایه ها، از نشانه های زبان عادی فاصله می گیرند و کارکردی القایی می یابند.در نشانه شناسی القایی،نشانه های زبانی ، درنسبت تنگاتنگ با مصادیق خودو با انتزاع هنری و آفرینشگرانه مختصات معنایی انتزاع نشده از آنها ، خود درحکم دال هایی برای مدلول های قابل آفرینش شعری عمل می کنندو بدین سان دلالت زبانی را از دلات شعری، متمایز می دارند.نشانه های زبانی ، نشانه های آوایی، دلبخواهی یا نا انگیخته ، قراردادی و عهده دار امر ابلاغ پیام اند.

در مقابل ، نشانه های شعری، نشانه هایی معنایی ، انگیخته ، غیر قراردادی و عهده دار امر القای پیام هستند.ملاحظات مصادیقی مبنای دال شعری، همانا حوزه تناسبات، انگیختگی ها، گریز ازقرار دادها، آفرینش های معانی برآمده از دل معانی دیگر یا معنای معطوف به معنا، القا و فراروی دال های شعری از نشانه های زبان ارتباطی است.القای شعری ، برعکس ابلاغ زبانی ، راه را بر مکاشفه و آفرینش سویه های غایب پیام و معناها و تعبیرهای ذهنی متلون و متموج درفضای پر ابهام ،پرمعنا و مه آلود و پراشارات و پر رمز و راز تصویر شده درشعر ، هموارمی سازدو شعر را به عرصه ای برای آفرینشگری خواننده تبدیل می کند.

کلیدواژگان: القا.توان القایی.کارکرد القایی.نشانه شناسی القایی




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: نشانه شناسی شعر ، نشانه شناسی رمان ، نشانه شناسی عنوان ، السیمیائیة ، نشانه معناشناختی شعر ، نشانه شناسی تطبیقی ، نشانه معناشناختی قصیده ،
آخرین ویرایش: دوشنبه 2 فروردین 1395 01:44 ق.ظ

سیمیائیة خطاب المقاومة فی قصیدة « یا قدس» لجابر قمیحة - نشانه شناسی قصیده شعر مقاومت

شنبه 30 آبان 1394 05:21 ب.ظ

نویسنده : دکتر احمد حیدری
ارسال شده در: گفتمان مقاومت ، نشانه شناسی (السیمیائیة) ، جابر قمیحة ، گفتمان ( الخطاب ) ،


سیمیائیة خطاب المقاومة فی قصیدة « یا قدس» لجابر قمیحة

الدکتورة کبری روشنفکر*

استاذة مساعدة بجامعة تربیت مدرس، فرع اللغة العربیة وآدابها– ایران : طهران

احمد حیدری**

طالب ماجیستیر بجامعة تربیت مدرس، فرع اللغة العربیة وآدابها – ایران : طهران

دانلود تمام فایل

الملخص

لم یخل الأدب العربی من الإشارات والرموز التی تحتاج إلی من یزیل الغطاء عنها، لذا ظهر علم السیمیاء الذی یسعی إلی الکشف عن البنیة المضمرة وراء الظاهر السطحی فی النصوص المختلفة.منذ زمن بعید والشعب الفلسطینی یقاوم الغزاة الطامعین فی أرضه و یدافع عن شرفه و أراضیه المقدسة حیث یوجد المسجد الأقصی، فکلّ الأحداث فی فلسطین توحی بالموت والدمار وهذا ما یحرض الأدباء ذوو الحس المرهف أن یتفاعلوا مع القضیة الفلسطینیة وأن یقوموا بإعطائها قسطاً من اهتمامهم و إبرازها فی آثارهم الأدبیة.أنفق الأدیب المصری جابر قمیحة حیاته کلّها فی مجال الادب الإسلامی الملتزم ولم یضنّ بعنایته لهذه القضیة فنری اهتمامه جلیاً تجاه هذه القضیة من خلال دراسة آثاره التی تتکلم حول فلسطین و موضوع المقاومة.یسعی هذا المقال ضمن المنهج الوصفی التحلیلی وفی ضوء الدراسات السیمیائیة التی تهتم بالکشف عن البنیات المضمرة، تحدید أهمّ ملامح المقاومة فی أدب هذا الکاتب فاخترنا قصیدة «یا قدس» نموذجاً حیث وصلنا خلالها علی النتائج التالیة :

أن الاتجاه المقاومی یتجلی ضمن المحاور التالیة :- الدعوة إلی المقاومة و البحث عن المجد الضائع- فساد المجتمع الإنسانی- عدم قبول الوعود و الخنوع أمام الأعداء- إحیاء روح الأمل بالمستقبل الزاهر

الکلمات الرئیسة :الخطاب، أدب المقاومة ، فلسطین ،الشعر الإسلامی المعاصر، 
جابر قمیحة. قصیدة یا قدس.

کلمات کلیدی: گفتمان - ادبیات مقاومت - فلسطین - شعر اسلامی معاصر - جابر قمیحه - قصیده فلسطین وادبیات پایداری - احمد حیدری دانشگاه خلیج فارس بوشهر - زبان وادبیات عربی.   



دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: السیمیائیة ، احمد حیدری ، سیمیائیة الخطاب ، نشانه شناسی مقاومت ، نشانه شناسی شعر ، جابر قمیحة ، السیمیائیة الشعر ،
آخرین ویرایش: دوشنبه 10 اسفند 1394 05:24 ب.ظ



پذیرش ترجمه از عربی به فارسی -- ترجمه از فارسی به عربی* با من تماس بگیرید 09179738783 AHMAD.HEYDARI.PGU@GMAIL.COM .. فراموش نکنید با کلیک کردن ما را در گوگل محبوب کنید. با تشکر و سپاس فراوان از نگاه پرمحبت شما


دريافت كد گوگل پلاس

دریافت کد گوگل پلاس

آمارگیر وبلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic