احمد حیدری

بواعث الألم فی شعر السیاب

پنجشنبه 28 مرداد 1395 02:51 ق.ظ

نویسنده : احمد حیدری
ارسال شده در: بدر شاکر السیاب ، شعر معاصر عربی ، بدر شاکر السیاب ، معاصر (شعر - نثر ) ،

بواعث الألم فی شعر السیاب


برای دانلود مقاله کلیک کنید

چکیده

لقد كان لنشأة السیاب والظروف التی مر بها الأثر البارز فی إحساسه العمیق بالألم الذی قاده إلى التفكیر فی الموت والفناء.أضاع السیاب حیاته كلها بحثاً عن الحب وان إخفاقه فیه كان من أهم العوامل المؤثرة على نفسیته تأثیرا عمیقاً، أدى به إلى أن یعیش فی ألمٍ قاسٍ ومریر قضى علیه وأبعده عن تحقیق أمانیه فی الحیاة.أستطاع السیاب من خلال حیاته القصیرة المؤلمة تصویر الكثیر من جوانب الحیاة الاجتماعیة والسیاسیة والدفاع عن المظلومین، والوقوف بوجه الحكومات الظالمة ومحاولة استرداد حقوق الشعب المغتصبة.كان ألم السیاب من المرض كبیرا وقاسیاً، ولاسیما أنه كان فقیرا لا یملك ثمن الدواء ولم یجد من یساعده فی تحمل مصاریف العلاج.




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: بدر شاکر السیاب ، الألم الشعر ، الشعر المعاصر ، درد جامعه شعر ، شعر معاصر عراق ، السیاب ، السیاب قصیدة ،
آخرین ویرایش: شنبه 30 مرداد 1395 02:52 ق.ظ

بررسی ابعاد گوناگون بحران هویت از دیدگاه شاعران نوگرای عراق

یکشنبه 15 فروردین 1395 09:37 ق.ظ

نویسنده : احمد حیدری
ارسال شده در: شعر معاصر عربی ، بلند الحیدری ، بدر شاکر السیاب ، عبدالوهاب البیاتی ،

بررسی ابعاد گوناگون بحران هویت از دیدگاه شاعران نوگرای عراق

نوع مقاله: طرح پژوهشی

برای دانلود مقاله کلیک کنید

چکیده

«هویت» به عنوان یکی از ارکان اساسی شخصیت انسان، در حقیقت پاسخ به سؤال های مهمی همچون«چه کسی بودن» و« چگونه شناسایی شدن» است که از ابتدایی ترین دوران حیات بشر مورد توجه او قرارداشته و درعصرکنونی نیز به دلیل وجود تهدیدهای بسیار، مورد توجه ویژه ی اندیشمندان و پژوهشگران قرارگرفته است. بررسی اشعار چهار شاعرنوگرای عراق(بدرشاکرالسیاب، عبدالوهاب البیاتی، بلندالحیدری وسعدی یوسف)، ضمن نشان دادن ابعاد فردی، ملی، قومی، شرقی و بشری بحران هویت از دیدگاه شاعران نوگرا، می تواند حاکی از اهمیت این مسأله به عنوان یکی از محورهای اجتماعی شعر معاصر عراق نیز باشد.

کلیدواژگان: شعرمعاصرعربی؛ شاعران نوگرا؛ عراق؛ هویت




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: شعر معاصر عربی ، الشعر المعاصر ، شاعران نوگرا ، الشعر العراقی ، شعر عربی در عراق ، الهویة الشعر ، هویت در شعر عربی ،
آخرین ویرایش: یکشنبه 15 فروردین 1395 09:41 ق.ظ

غربت گزینی در شعر بدر شاکر السیاب

شنبه 29 اسفند 1394 01:46 ق.ظ

نویسنده : احمد حیدری
ارسال شده در: نوستالژی ( الاغتراب ) ، بدر شاکر السیاب ،

غربت گزینی در شعر بدر شاکر السیاب

مقاله 3، دوره 2، شماره 3، بهار 1390، صفحه 45-72

نوع مقاله: طرح پژوهشی

برای دانلود فایل مقاله کلیک کن

چکیده

غربت گزینی یا اغتراب در معنای عام کلمه، پدیده ای است که سـابقه ای به قدمت زندگی بشری داشته و همـواره یکی از دغدغه های زندگی بشری بوده است؛ زیرا چه بسیار افرادی که از اجتماعات انسانی گریزان بوده و یا از نحوه ی عملکرد حاکمان خود، تنفر داشته اند که در هر دو صورت زمینه ی پیدایش این پدیده در میان افراد بشری فراهم گردیده است. سابقه ی این امر نیز در معنای خاص، یعنی غربت گزینی ادبی که مدّ نظر این مقاله است، به دوره ی ادبیات جاهلی بر می گردد. پس از آن در دوره های ادبی متأخر نیز بحث غربت-گزینی، مورد توجه شعرا بوده و در اشعار آنان نمود داشته است. مصـداق بارزتر این موضوع را می توان در ادبیات معاصر عربی مشاهده نمود؛ زیرا اسباب و عللی از جمله عوامل سیاسی و اقتصادی و نیز شرایط موجود دوره ی معاصر، باعث تشدید این پدیده در ادب معاصر گردیده است. مقاله ی حـاضر، موضوع غربت گزینی در شعـر بدر شـاکر السیاب، شاعر معاصر عراقی را بررسی کرده و ضمن بیان انواع اغتراب در شعر ایشان، به عوامل پیدایش این انواع نیز اشاره می کند. بدیهی است که شرایط روحی و جسمی شاعر و دیگر شرایط موجود زمانی و مکانی از جمله عوامل پیدایش این غربت گزینی ها نزد شاعر می باشد.




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: بدر شاکر السیاب ، الاغتراب الشعر ، الشعر المعاصر العربی ، شعر معاصر عربی ، غربت بدرشاکر السیاب ، الاغتراب ، نوستالژی شعر معاصر عربی ،
آخرین ویرایش: شنبه 29 اسفند 1394 01:50 ق.ظ

خوانشهای متفاوت از افسانه سندباد در شعر معاصر عربی

چهارشنبه 26 اسفند 1394 06:50 ب.ظ

نویسنده : احمد حیدری
ارسال شده در: خلیل حاوی ، شعر معاصر عربی ، صلاح عبدالصبور ، بدر شاکر السیاب ، عبدالوهاب البیاتی ، اسطوره شناسی ، نظریه خوانش ( نظریة التقلی ) ،

خوانشهای متفاوت از افسانه سندباد در شعر معاصر عربی

برای دانلود فایل مقاله کلیک کنید

چکیده

افسانه ها از منابع الهام بخش شاعران معاصر عرب به شمار می روند. و از جمله آنها، افسانه سندباد است که کاربرد آن در شعر معاصرعربی، بسامد بسیار بالایی یافته است. و به دلیل حالتهای روحی مختلف شعرا، نیز به علت موقعیتهای سیاسی و اجتماعی گوناگونی که شاعران در آن به سر برده اند، خوانشهای متفاوتی از این افسانه صورت گرفته است، به طوری که هر کدام از شعرا، نقابی متناسب با خود از آن ساخته اند. گاه سندباد درپی ناپیداها، و دستیابی به عدالت و حقیقت ناب است، و گاهی به دنبال کشف ابزارهایی، برای ساختن تمدنی جدید، و زمانی نیز، به خاطر اوضاع نامساعد سیاسی و اجتماعی، در رنج تبعید به سر می برد و در پی یافتن دارویی است که جسم علیل خود را بهبود بخشد. گاه مانند سندباد افسانه ای، با موفقیت از سفر باز می گردد، و زمانی نیز، شکست و نا امیدی، تنها دستاورد سفرهای پر ماجرای اوست. دراین مقاله، خوانشهای متفاوت چهار شاعر معاصر عربی: بیاتی، سیاب، حاوی و عبد الصبور، از این افسانه واکاوی شده است.

کلیدواژگان: افسانه سندباد؛ شعرمعاصر عربی؛ بیاتی؛ سیاب؛ حاوی؛ عبد الصبور




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: أسطورة سندباد ، بدر شاکر السیاب ، صلاح عبدالصبور ، عبدالوهاب البیاتی ، خلیل حاوی ، خوانش ادبی شعر ، نظریة التلقی ،
آخرین ویرایش: چهارشنبه 26 اسفند 1394 06:55 ب.ظ

نقد تطبیقی اسطوره سندباد در شعر خلیل حاوی و بدرشاکر السیاب

سه شنبه 18 اسفند 1394 04:43 ب.ظ

نویسنده : احمد حیدری
ارسال شده در: خلیل حاوی ، بدر شاکر السیاب ، اسطوره شناسی ،


نقد تطبیقی اسطوره سندباد در شعر خلیل حاوی و بدرشاکر السیاب

علی نجفی ایوکی  1 ؛ الهام بوجاریان2

1استادیار دانشگاه کاشان

2کارشناس ارشد در رشتة زبان و ادبیات عربی

برای دانلود مقاله کلیک کنید

چکیده

سندباد یکی از شخصیت‌های مهم «هزار و یک شب» است که در شعر معاصر عربی، فراخور تجربه‌های متعدد آن شاعران، چهره‌های گوناگونی پیدا کرده است. از جمله شاعرانی که در شعر خود توجه ویژه‌ای به این شخصیت اسطوره ای نشان داده‌اند خلیل حاوی (1919 -1982م) شاعر معاصر لبنان، و بدرشاکرالسیاب (1926 – 1964م) شاعر معاصر عراقند؛ آنان سعی کرده­اند با بازآفرینی این شخصیت اسطوره ای به صورت نمادین و غیر مستقیم، به ابراز اندیشه‌های خود بپردازند. سندبادِ آنان، آرزوی انسان برای ماجراجویی و خروج از جریان موجودِ زندگی را به تصویر می‌کشد. نگارندگان در این مقاله برآنند تا ضمن بازگویی سفرهای سندباد، به بررسی، نقد و تحلیل تطبیقی آن اسطوره در سرودة «السندباد فی رحلته الثامنة» از خلیل حاوی و سرودة «رحل النهار» از بدرشاکرالسیاب بپردازند. آنچه در این مجال برایمان مهم می‌نماید بیان دلالت یا دلالت‌های این اسطوره، نحوة فراخوانی و بکارگیری آن، واکاوی ویژگی‌های زبانی، ادبی و هنری، و مهم‌تر از همه کارکرد این اسطوره در شعر دو شاعر یاد شده است. برداشت این است که دو شاعر به قصد جاودان ساختن دغدغه‌های شخصی و اجتماعی سیاسی، دست به «اسطوره زدایی» یا «ساختارشکنی اسطوره» زده و به نحوی به «اسطوره‌سازی» روی آورده اند. دیگر آنکه با کاربست شگرد «تکرار» بر آن بوده اند تا علاوه بر تقویت موسیقی زبان، در محور عمودی، بر معنی و مفهوم مورد نظرشان تاکید کنند.

کلیدواژگان: اسطوره؛ سندباد؛ شعر معاصر عربی؛ خلیل حاوی؛ بدر شاکرالسیاب.

نتیجه

از آنچه گفته شد می توان به این دریافت رسید که سندباد گرچه ریشه در سنت کهن دارد و در داستان‌های هزار و یک شب حضور داشته، امّا سر از قرن بیستم و شعر معاصر عربی در آورده و این امر نشان از آن دارد که سندباد شخصیتی است فعّال و پویا که قابلیت این را دارد تا از مرز زمان بگذرد و تجربه های مختلفی بر دوش بکشد. شاعران معاصر عربی و از جمله خلیل حاوی و بدرشاکرالسیاب با شناخت به این مسأله و تحت تأثیر «اشتراک عینی» الیوت و با بهره گیری از تکنیک «نقاب» شعر جدید خود را با آن چهرۀ کهن و اسطوره­ای پیوند زده و با دخل و تصرف در آن چهره و آشنایی‌زدایی نسبت به آن، تجربة معاصرشان را بر وی حمل کرده­اند. سندباد در بستر شعریِ ایندو شاعر، شخصیتی است نمادین که بر خلاف چهرۀ پیشین خود، دست به سفر هشتم می‌زند و با خطرپذیریِ نوینش، به دنبال دگردیسی‌های شخصی و جمعی است، و در دیگر سوی، تسلیم طوفانِ سهمگین مرگ می‌شود و در سفرش بازگشتی تجربه نمی‌کند.

باری، سندبادِ هزار و یک شب، این فرصت را به شاعران معاصر عربی داده تا آنان با ایجاد فضای مناسب و خلق صحنه‌های جدید، از خطابه‌گری و گزارشی بودنِ اثرشان دوری کنند و از این طریق پوشیده‌تر، کنایی‌تر و در نتیجه ادیبانه‌تر سخن گویند و از رهگذر وی هنرمندی خود را فرادید مخاطب قرار دهند. به هر روی، سندبادِ عراقی با دردی شخصی در غمنامه‌ای حضور می‌یابد که نگاهی تیره به پیرامون خود دارد و تن به شکست و ناامیدی داده و می‌کوشد مخاطب را در غمش شریک کند و او را بگریاند. سندبادِ لبنانی امّا نه ایستا، که پویا و حرکت رو به جلو دارد؛ وی با بردوش کشیدن هدف فردی و جمعی، می‌کوشد با لحنی حماسی، مخاطب را به پویش و رستاخیز وادارد و از این رهگذر، تعهدش را به تمدن و سرنوشت مردم کشورش برجسته سازد.

کتابنامه

اسماعیل، عزالدین، «الشعر العربی الـمعاصر»، بیروت، دارالعودة، الطبعة الخامسة، 1988.

اقلیدی، ابراهیم، «ترجمه و تحقیق هزار و یک شب (داستان های سفر دریایی)»، تهران، نشر مرکز، 1386.

بلّاطة، عیسی، «بدرالشاکرالسیاب حیاته و شعره»، بیروت، دارالنهار للنشر، الطبعة الثالثة، 1981.

بلحاج، کاملی، «أثر التراث الشعبی فی تشکیل القصیدة العربیة المعاصرة»، دمشق، اتحاد الکتاب العرب، الطبعة الأولی ، 2004.

جبر، جمیل، «خلیل حاوی»، بیروت، دارالمشرق، الطبعة الأولی، 1991.

حاوی، ایلیا، «خلیل حاوی فی سطور من سیرته و شعره»، بیروت، لبنان، دارالثقافة، 1984.

حاوی، خلیل، «الدیوان»، بیروت، دارالعودة، بلا تاریخ.

حلاوی، یوسف، «الأسطورة فی الشعر العربی المعاصر»، بیروت، دارالآداب، الطبعة الأولی، 1994.

داوود، أنس، «الأسطورة فی الشعر العربی الحدیث»، المنشأة الشعبیة للنشر و التوزیع و الإعلان، دون تاریخ.

زاید، علی عشری ، «استدعاء الشخصیات التراثیة فی الشعر العربی المعاصر»، القاهرة، دارغریب، الطبعة الأولی، 2006.

ستاری، جلال،«پژوهشی در حکایت سندباد بحری»، تهران، نشر مرکز، 1382.

سقّال، دیزیرة، «بدرالشاکرالسیاب شاعر الحداثة و التغییر»، بیروت، دار الفکر العربی، دون تاریخ.

السیاب، بدرشاکر، «الدیوان»، بیروت، دار العودة، 1989.

سیف الدینی، علیرضا، «سندباد (قصه های هزار و یک شب)»، تهران، انتشارات تلاش، 1372.

شکری، غالی، «شعرنا الحدیث إلی أین»، بیروت، دار الآفاق الجدیدة، الطبعة الثانیة، 1978.

عوّاد، میخائیل، «ألف لیلة و لیلة»، بغداد، مرآة الحضارة و المجتمع فی العصر الإسلامی، 1962.

عوض، ریتا، «أعلام الشعرالعربی الحدیث خلیل حاوی»، بیروت، الموسسة العربیة للدراسات والنشر، الطبعة الأولی، 1983.

القلماوی، سهیر، «ألف لیلة و لیلة»، مصر، دارالمعارف، 1959.

کندی، مایک دیکسون، «دانشنامه اساطیر یونان و روم»، ترجمۀ رقیه بهزادی، انتشارات طهوری، چاپ اول، 1385.




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: الأسطوره الشعر العربی ، الأسطوره الشعر المعاصر ، اسطوره شعر عربی ، بدر شاکر السیاب ، خلیل حاوی ، اسطوره عربی ، الأساطیر العربیة ،
آخرین ویرایش: سه شنبه 18 اسفند 1394 04:45 ب.ظ

بررسی تطبیقی اسطوره سندباد در شعر بدرشاکر السیاب و خلیل حاوی

سه شنبه 18 اسفند 1394 04:29 ب.ظ

نویسنده : احمد حیدری
ارسال شده در: اسطوره شناسی ، بدر شاکر السیاب ، خلیل حاوی ،

بررسی تطبیقی اسطوره سندباد در شعر بدرشاکر السیاب و خلیل حاوی

 

سلیمی سلیمی; صالحی صالحی

برای دانلود فایل کلیک کنید

چکیده

بدر شاکر السیاب شاعر عراقی و خلیل حاوی شاعر لبنانی، هر دو نسبت به زندگی و وضعیت نابسامان جامعه خویش که در گرداب عقب ماندگی، جهل و استبداد غرق بوده، به شدت بدبین بوده اند. به کارگیری هنرمندانه میراث گذشته و اسطوره ها و از آن جمله، وصف افسانه سفرهای ماجراجویانه سندباد در شعر این دو، ابزاری مناسب برای بیان واقعیت‌های تلخ جامعه آن روز بوده است.

سیاب، هرچند در آغاز امیدوار بود و اسطوره را برای بیان مقاصد انقلابی خود به کار می‌برد، اما طولی نکشید که روحیه یأس بر او غالب شد. قصایدی که در آن نقاب سندباد را بر چهره زده، متعلق به این دوره است. سندباد در واقع، توصیف دردهای جسمی و روحی شاعر و پژواک صدای عراق معاصر است که تغییرات سیاسی و اجتماعی آن، با ناکامی روبرو شده است.

اما خلیل حاوی با استفاده از این اسطوره، از یک سوی مانند سیاب به بیان دردها و رنج های خود و ملت خویش می پردازد و از سوی دیگر، سندباد نزد او بعدی دیگر نیز می یابد و تبدیل به نماد تمدنی جدید می گردد. بنابراین، سندبادِ خلیل حاوی با انجام سفرهای مخاطره آمیز و موفقیت در آنها، به اهدافی دست می یابد که سندباد سیاب از عهده آنها برنیامده است. در یکی، رویارویی بین امید و نوامیدی آشکار است و در دیگری، یأسی مطلق بر همه جا سایه افکنده است.

کلیدواژه ها: سیاب، خلیل حاوی، سندباد، اسطوره.




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: بدر شاکر السیاب ، خلیل الحاوی ، الأسطورة ، تطبیقی اسطوره ، اسطوره شعر عربی ، فراخوانی اسطوره ، خلیل حاوی السیاب ،
آخرین ویرایش: سه شنبه 18 اسفند 1394 04:33 ب.ظ



تعداد کل صفحات : 2 1 2
پذیرش ترجمه از عربی به فارسی -- ترجمه از فارسی به عربی* با من تماس بگیرید 09179738783 AHMAD.HEYDARI.PGU@GMAIL.COM .. فراموش نکنید با کلیک کردن ما را در گوگل محبوب کنید. با تشکر و سپاس فراوان از نگاه پرمحبت شما


دريافت كد گوگل پلاس

دریافت کد گوگل پلاس